Thực đơn cho người suy thận, gợi ý 7 ngày đủ chất và ngon miệng

0
3

Xây dựng thực đơn cho người suy thận khoa học góp phần kiểm soát bệnh hiệu quả, nâng cao hiệu quả điều trị, giảm thiểu biến chứng nguy hiểm. Vậy, thực đơn cho người bị suy thận cần tuân theo những nguyên tắc gì? Những thực phẩm nào nên và không nên tiêu thụ?

Bài viết được tư vấn bởi Trung tâm Thông tin Y khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM.

thực đơn cho người suy thận

Nguyên tắc xây dựng thực đơn cho người suy thận

Thực đơn ăn uống cho người suy thận phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe, giai đoạn suy thận, trước lọc thận hay lọc thận định kỳ và nhiều yếu tố khác. Người bệnh nên đi khám, tư vấn bác sĩ dinh dưỡng cụ thể cho thực đơn chi tiết. Nhìn chung, nguyên lý cơ bản là giảm lượng natri, phốt pho, kali và chất lỏng, kiểm soát lượng protein. Thay vào đó, nên ưu tiên tăng cường protein chất lượng cao, cung cấp đủ năng lượng và bổ sung những dưỡng chất cần thiết.

1. Đảm bảo protein phù hợp với mức độ suy thận và số lần chạy thận

Người suy thận thường gặp khó khăn trong việc loại bỏ chất thải protein (chất đạm). Tuy nhiên, thiếu protein lại dễ dẫn tới suy dinh dưỡng, yếu cơ và giảm miễn dịch. Vì vậy, hàm lượng đạm trong thực đơn cho người suy thận cần được điều chỉnh phù hợp với thể trạng, mức độ suy thận và thời gian lọc máu của người bệnh.

Với người suy thận chưa lọc thận, lượng protein nên chiếm 8-10% tổng năng lượng (khoảng dưới 0,8g/kg cân nặng/ngày). Trong khi đó, người lọc thận định kỳ cần bổ sung protein tùy theo tần suất thực hiện mỗi tuần như sau:

Tần suất lọc thận Hàm lượng protein
1 lần/tuần 1 g/kg cân nặng/ngày
2 lần/tuần 1,2 g/kg cân nặng/ngày
3 lần/tuần 1,4 g/kg cân nặng/ngày

Mặt khác, nên ưu tiên sử dụng nguồn protein chất lượng cao từ động vật vì nó cung cấp đủ 9 loại axit amin cần thiết cho cơ thể. Ngược lại, protein từ thực vật chỉ cung cấp khoảng 5-7 loại axit amin. Do đó, chất đạm động vật được khuyến nghị nên chiếm 50-70% tổng lượng đạm hấp thụ ở người chưa chạy thận. Đối với người chạy thận định kỳ, tỷ lệ này là trên 60%.

2. Đảm bảo cung cấp đủ năng lượng, chất béo và chất đường bột

Hiện tượng chán ăn khá phổ biến ở người bị suy thận do không cảm thấy đói hoặc ăn không ngon miệng. Điều này kéo dài khiến cơ thể không nhận đủ năng lượng, dẫn tới sụt cân và các vấn đề sức khỏe khác. Vì thế, cần trao đổi với bác sĩ dinh dưỡng để được tư vấn những thực phẩm phù hợp, đảm bảo cung cấp đủ năng lượng cần thiết.

Với người trước lọc thận, cần dung nạp 30 – 40 kcal/kg cân nặng lý tưởng. Người lọc thận định kỳ cần bổ sung 35 – 40 kcal/kg cân nặng lý tưởng/ngày. Trong đó, tỷ lệ những chất cung cấp năng lượng cho cơ thể gồm:

Dưỡng chất Người trước lọc thận Người lọc thận định kỳ
Chất béo 25 – 35% tổng năng lượng 25 – 30% tổng năng lượng
Chất bột đường 60 – 65% tổng năng lượng 55 – 60% tổng năng lượng

3. Cân bằng các chất điện giải và nước

Ở người bị suy thận, tình trạng mất cân bằng điện giải rất phổ biến, ảnh hưởng đến chức năng thận. Vì thế, khi xây dựng thực đơn cho người suy thận, cần điều chỉnh hàm lượng các chất điện giải (natri, kali, canxi, phốt pho…) hợp lý nhằm tránh những biến chứng nguy hiểm như giòn xương hoặc rối loạn nhịp tim. Bên cạnh đó, kiểm soát lượng chất lỏng cũng rất quan trọng. Nạp quá nhiều nước có thể gây phù nề, tăng áp lực lên tim và phổi của người bệnh.

banner khám sức khỏe công nghệ cao mb
thumb phẫu thuật tiết niệu bằng robot

Hàm lượng khuyến cáo của các chất điện giải và nước như sau:

Người trước lọc thận Người lọc thận định kỳ
Natri
  • 1.000 – 2.000 mg/ngày, dựa theo mức độ phù và tăng huyết áp
  • 1.600 – 2.000 mg/ngày
Canxi
  • 1.300 mg/ngày
  • 1.300 mg/ngày
Kali
  • 1.000 – 1.500 mg/ngày
  • < 1.000 mg/ngày khi có dấu hiệu tăng kali máu, phù và thiểu niệu
  • 2.000 – 2.500 mg/ngày
  • < 1.500 mg/ngày khi tăng kali máu, phù và tiểu ít
Phốt pho
  • < 1.200 mg/ngày
  • < 600 mg/ngày khi suy thận giai đoạn 3 – 4
  • < 1.200 mg/ngày
Nước
  • Tùy theo mức độ phù và lượng nước tiểu trong 1 ngày, người bệnh nên tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên môn.

4. Bổ sung các loại vitamin và khoáng chất

Thực đơn ăn cho người suy thận cần bổ sung các loại vitamin và khoáng chất gồm vitamin C, vitamin nhóm B (B6, B9 và B12), sắt, axit folic… Những dưỡng chất này góp phần làm lành tổn thương, cải thiện chức năng thận. Qua đó hỗ trợ quá trình hồi phục và ngăn ngừa những biến chứng nguy hiểm.

Lưu ý: Hàm lượng các chất trên đây chỉ mang tính tham khảo và có thể thay đổi phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe, mức độ tổn thương cùng nhiều yếu tố khác. Người bệnh nên gặp trực tiếp bác sĩ chuyên khoa hoặc chuyên gia dinh dưỡng để được tư vấn cụ thể hơn.

Thực đơn cho người bị suy thận bao gồm những gì?

Thực đơn cho người suy thận nên đảm bảo cân bằng giữa các dưỡng chất cần thiết. Những thực phẩm người bị suy thận nên và không nên ăn gồm: (1)

Thực phẩm nên ăn Thực phẩm nên ăn Thực phẩm không nên/ hạn chế
Protein
  • Thịt nạc, cá
  • Sữa, trứng gà/ vịt
  • Mướp, bí đỏ, bầu bí…
  • Đậu, lạc, vừng
  • Rau muống, rau ngót, rau dền…
  • Các loại hạt, hạt hướng dương
Chất béo
  • Dầu, bơ thực vật
  • Quả hạch
  • Bột yến mạch
  • Dầu ô liu, dầu mè
  • Cá hồi
  • Nội tạng động vật
  • Mỡ động vật bò, heo, cừu…
  • Đồ ăn nhanh, chiên xào, nhiều dầu mỡ
Chất đường bột
  • Các loại đường, mật ong
  • Khoai sọ, khoai lang
  • Bột sắn dây
  • Tinh bột tinh chế (miến, phở, bún…)
  • Thực phẩm chứa nhiều tinh bột như miến dong, bột sắn, bánh mì nâu… dưới 150 g/ngày
Natri
  • Gia vị ít muối (nước tương ít natri, hạt tiêu, tỏi…)
  • Rau củ quả tươi
  1. Thực phẩm đóng hộp, chế biến sẵn
  2. Đồ ăn muối chua
  3. Gia vị mặn (muối, nước mắm, hạt nêm…)
Kali
  • Trái cây: táo, đu đủ, xoài, quýt, các loại quả mọng…
  • Rau củ: bông cải xanh, cà rốt, dưa leo, bắp cải…
  • Trái cây: cam, chuối, kiwi…
  • Ngũ cốc nguyên cám
  • Đậu và các thực phẩm từ đậu
Phốt pho
  • Ngô, gạo
  • Nước có màu sáng (trà chanh, trà đá tự pha)
  • Cơm, bánh mì, mì ống
  • Thịt gia cầm
  • Thực phẩm từ sữa
  • Nước có ga, thức uống đóng chai

Xem thêm:

Gợi ý thực đơn 7 ngày cho người suy thận

Dưới đây là gợi ý thực đơn cho người suy thận trong 7 ngày, người bệnh nên đi khám tư vấn bác sĩ cụ thể:

Thực đơn cho người suy thận ngày 1

Cơ cấu khẩu phần ăn:

  • Năng lượng: 1.605 kcal
  • Protein: 65 g
Bữa sáng Bữa sáng Bữa phụ sáng Bữa trưa Buổi chiều
Món ăn
  • Miến xào thịt nạc: 190 g
  • Xoài chín: 100 g
  • Cơm: 1 chén
  • Thịt nạc băm sốt cà chua: 75g
  • Bí đỏ hấp: 100 g
  • Cơm: 1 chén
  • Cá hồi áp chảo: 70 g
  • Canh bí xanh nấu sườn: 150 g

Thực đơn cho người suy thận ngày 2

Cơ cấu khẩu phần ăn:

  • Năng lượng: 1,788 kcal
  • Protein: 41,6 g
Bữa sáng Bữa sáng Bữa phụ sáng Bữa trưa Buổi chiều
Món ăn
  • Miến gà: 240 g
  • Khoai lang luộc: 150 g
  • Bưởi: 100 g
  • Cơm: 1 chén
  • Mực xào thập cẩm: 135 g
  • Canh bí xanh: 55 g
  • Khoai sọ chấm đường: 110g
  • Cơm: 1 chén
  • Thịt heo xào giá hẹ: 130 g
  • Canh bầu: 55 g
  • Nho: 60 g

Thực đơn cho người suy thận ngày 3

Cơ cấu khẩu phần ăn:

  • Năng lượng: 1.605 kcal
  • Protein: 65 g
Bữa sáng Bữa sáng Bữa phụ sáng Bữa trưa Buổi chiều
Món ăn
  • Cháo cá hồi: 100 g
  • Trái việt quất tươi: 150 g
  • Cơm: 1 chén
  • Ức gà xào ớt chuông: 75 g
  • Súp lơ trắng hấp: 100 g
  • Dâu tây: 70 g
  • Cơm: 1 chén
  • Cá thu sốt cà chua: 60 g
  • Canh rau cải nấu thịt băm: 100 g

Thực đơn cho người suy thận ngày 4

Cơ cấu khẩu phần ăn:

  • Năng lượng: 1.663 kcal
  • Protein: 60 g
Bữa sáng Bữa sáng Bữa phụ sáng Bữa trưa Buổi chiều
Món ăn
  • Miến xào bắp cải: 140 g
  • Bánh muffin táo quế: 50 g
  • Cơm: 1 chén
  • Thịt bò xào hành tây: 75 g
  • Bắp cải luộc: 100 g
  • Táo: 75 g
  • Cơm: 1 chén
  • Thịt gà kho gừng: 70 g
  • Canh khoai mỡ: 100 g

Thực đơn cho người suy thận ngày 5

Cơ cấu khẩu phần ăn:

  • Năng lượng: 1.685 kcal
  • Protein: 70 g
Bữa sáng Bữa sáng Bữa phụ sáng Bữa trưa Buổi chiều
Món ăn
  • Phở gà: 90 g
  • Salad hoa quả với sữa chua: 100 g
  • Cơm: 1 chén
  • Chả lá lốt: 75 g
  • Đậu phụ luộc: 50 g
  • Canh bầu nấu tép riu: 100 g
  • Cơm: 1 chén
  • Thịt sườn nướng: 70 g
  • Canh rong biển thịt băm: 150 g
  • Su su luộc: 50 g
  • Dưa hấu: 70 g

Thực đơn cho người suy thận ngày 6

Cơ cấu khẩu phần ăn:

  • Năng lượng: 1.645 kcal
  • Protein: 65 g
Bữa sáng Bữa sáng Bữa phụ sáng Bữa trưa Buổi chiều
Món ăn
  • Bún bò: 90 g
  • Quả mâm xôi: 100 g
  • Sữa chua không đường: 50 g
  • Cơm: 1 chén
  • Thịt viên sốt cà chua: 100 g
  • Rau củ hấp thập cẩm (bí đỏ, súp lơ, cà rốt): 100 g
  • Lê: 70 g
  • Cơm: 1 chén
  • Cá trắm chiên: 70 g
  • Canh khoai sọ nấu sườn: 150 g
  • Nam việt quất: 70 g

Thực đơn cho người suy thận ngày 7

Cơ cấu khẩu phần ăn:

  • Năng lượng: 1.690 kcal
  • Protein: 70 g
Bữa sáng Bữa sáng Bữa phụ sáng Bữa trưa Buổi chiều
Món ăn
  • Phở xào: 190 g
  • Sữa hạt mắc ca chà là: 200 g
  • Cơm: 1 chén
  • Cá hồi sốt mật ong: 80 g
  • Canh bóng thập cẩm (súp lơ, cà rốt, nấm hương, mọc, tôm khô, bóng bì lợn): 100 g
  • Dưa leo: 50 g
  • Cơm: 1 chén
  • Gỏi gà bắp cải: 700 g
  • Su hào luộc: 100 g
  • Dứa: 70 g

Lưu ý: Thực đơn này chỉ mang tính tham khảo và có thể thay đổi dựa vào nhu cầu dinh dưỡng và tình trạng sức khỏe của người bệnh. Hãy đến gặp bác sĩ dinh dưỡng để được tư vấn thực đơn 7 ngày cho người suy thận phù hợp và hiệu quả với từng trường hợp cụ thể.

Tư vấn thực đơn hàng ngày cho người suy thận tại Hệ thống BVĐK Tâm Anh

Để xây dựng thực đơn dành cho người suy thận hợp lý, cần dựa trên thể trạng, mức độ tổn thương và nhiều yếu tố khác. Vì vậy, người bệnh suy thận nên đến thăm khám chuyên khoa dinh dưỡng tại các bệnh viện hoặc phòng khám uy tín. Khi đến đây, bác sĩ dinh dưỡng sẽ đánh giá sức khỏe tổng quát và tư vấn chế độ ăn uống khoa học, hỗ trợ tốt nhất cho quá trình phục hồi.

Khoa Dinh dưỡng – Tiết chế của Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh là địa chỉ khám dinh dưỡng cho người suy thận uy tín. Tại đây quy tụ đội ngũ bác sĩ chuyên khoa dinh dưỡng được đào tạo bài bản và giàu kinh nghiệm, chuyên tư vấn và điều trị dinh dưỡng cho các bệnh lý, gồm suy thận. Song song đó, đơn vị cũng đầu tư hệ thống trang thiết bị hiện đại, hỗ trợ tốt nhất trong thăm khám và chẩn đoán.

thực đơn 7 ngày cho người suy thận
Người bị suy thận nên gặp bác sĩ dinh dưỡng để được tư vấn thực đơn phù hợp và khoa học

Trong trường hợp cần thiết, bác sĩ dinh dưỡng có thể hội chẩn với các chuyên khoa liên quan. Từ đó thiết kế thực đơn ăn uống cho người suy thận tối ưu, đáp ứng tình trạng của từng trường hợp riêng biệt. Quy trình thăm khám, tư vấn và điều trị chuyên nghiệp, tận tâm và chi phí hợp lý. Hãy liên hệ hotline: 093 180 6858 – 0287 102 6789 (HCM), 024 3872 3872 – 024 7106 6858 (Hà Nội) để đặt lịch thăm khám khi có nhu cầu.

Nguồn: https://tamanhhospital.vn/thuc-don-cho-nguoi-suy-than/

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây